Mazowsze liderem dzietności w Polsce, ale który powiat wypada najlepiej? Znamy najnowsze dane

Mazowsze pozostaje liderem w Polsce pod względem liczby urodzeń. W 2024 roku na świat przyszło tu ponad 40,6 tys. dzieci. Choć region wciąż zajmuje pierwsze miejsce w kraju, dane pokazują wyraźny spadek liczby narodzin i pogłębiające się różnice między poszczególnymi częściami województwa.

Według najnowszych danych GUS najwyższy wskaźnik dzietności na Mazowszu odnotowano w powiecie siedleckim. Wyniósł on 1,5. Na kolejnych miejscach znalazły się powiaty łosicki i grójecki, gdzie wskaźnik osiągnął poziom 1,4.

Zupełnie inaczej sytuacja wygląda w powiatach szydłowieckim, gostynińskim i płockim. Tam wskaźnik dzietności wyniósł zaledwie 1,0, co jest najniższym wynikiem w regionie.

Mimo że Mazowsze zajmuje pierwsze miejsce w Polsce pod względem dzietności, problem niżu demograficznego jest coraz bardziej widoczny. Średni wskaźnik dzietności dla województwa wynosi obecnie 1,15, podczas gdy dla zapewnienia zastępowalności pokoleń powinien osiągać poziom około 2,0. Dla porównania średnia krajowa to 1,07.

W ciągu dwóch lat liczba urodzeń w województwie spadła o ponad 4 tysiące. W 2023 roku na Mazowszu urodziło się 44 903 dzieci, natomiast w ubiegłym roku już tylko 40 655.

– Zmiany demograficzne, z którymi dziś się mierzymy, to jedno z największych wyzwań dla naszego regionu. Spadek liczby urodzeń oznacza realne konsekwencje dla edukacji, rynku pracy i rozwoju Mazowsza. Dlatego nie czekamy. Przygotowaliśmy programy wsparcia dla samorządów. Inwestujemy w dostępność żłobków i przedszkoli. Naszym celem jest nie tylko reagowanie na spadki, ale tworzenie warunków, które zachęcą młodych ludzi do zakładania rodzin i pozostania na Mazowszu – podkreśla marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik.

Dane pokazują także wyraźne różnice między stolicą a pozostałą częścią regionu. W mniejszych miastach i na terenach wiejskich dzieci rodzą się częściej wśród kobiet między 20. a 29. rokiem życia. W Warszawie decyzja o macierzyństwie jest zazwyczaj odkładana na później. Średni wskaźnik dzietności w stolicy wynosi obecnie 0,9.

W samej Warszawie liczba urodzeń również spada. W 2023 roku przyszło tam na świat 15 566 dzieci, a rok później już 14 439.

Samorząd województwa podkreśla, że stara się przeciwdziałać negatywnym trendom poprzez inwestycje w infrastrukturę dla rodzin, wsparcie żłobków i przedszkoli oraz programy zdrowotne. W latach 2019–2025 dzięki samorządowemu programowi leczenia niepłodności metodą in vitro odnotowano 1911 ciąż, a na świat przyszło 1188 dzieci.

Mazowsze pozostaje więc demograficznym liderem kraju, jednak również tutaj coraz wyraźniej widoczne są skutki spadającej liczby urodzeń i starzenia się społeczeństwa.

Powiat wyszkowski należy do grona powiatów, które na tle Mazowsza wciąż wyróżniają się nie najgorszą sytuacją demograficzną. Według analizy rozwoju ludnościowego metodą Webba za lata 2010–2024 powiat osiągnął dodatni przyrost naturalny, co plasuje go w grupie regionów rozwijających się demograficznie. W 2024 roku został zakwalifikowany do typu A, oznaczającego przewagę przyrostu naturalnego nad ubytkiem wynikającym z migracji.

("Sytuacja demograficzna województwa mazowieckiego w 2024 roku", Urząd Statystyczny w Warszawie, Warszawa 2025, str. 26.).