RIO miażdży argumentację komisji rewizyjnej. Negatywna opinia dla wniosku o nieudzielenie absolutorium burmistrzowi 

Regionalna Izba Obrachunkowa w Warszawie negatywnie zaopiniowała wniosek Komisji Rewizyjnej Rady Miejskiej w Wyszkowie o nieudzielenie burmistrzowi absolutorium za wykonanie budżetu w 2025 roku. W obszernej uchwale i uzasadnieniu RIO nie tylko zakwestionowała argumentację komisji, ale wprost wskazała, że przedstawione zarzuty nie stanowią wystarczających podstaw do odmowy absolutorium.

To ważny głos w trwającym sporze pomiędzy częścią rady miejskiej a burmistrzem Piotrem Płochockim. Choć ostateczna decyzja należy do Rady Miejskiej, stanowisko Regionalnej Izby Obrachunkowej jest jednoznaczne.

RIO: brak podstaw do negatywnej oceny wykonania budżetu

Już w sentencji uchwały Skład Orzekający RIO stwierdził: „Negatywnie opiniuje wniosek Komisji Rewizyjnej Rady Miejskiej w Wyszkowie w sprawie nieudzielenia Burmistrzowi Wyszkowa absolutorium za 2025 rok”.

W uzasadnieniu Izba podkreśliła, że komisja rewizyjna nie przeprowadziła wystarczająco szczegółowej i udokumentowanej oceny wykonania budżetu.

Jak wskazano: „Po przeanalizowaniu przedłożonych materiałów, Skład Orzekający Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie doszedł do przekonania, że nie zachodzą przesłanki do uznania, że Komisja Rewizyjna Rady Miejskiej w Wyszkowie dokonała skonkretyzowanej i dostatecznie udokumentowanej oceny całokształtu stopnia wykonania budżetu”.

Jeszcze mocniej brzmi kolejny fragment uzasadnienia: „W ocenie Składu Orzekającego, nie wykazano aby budżet nie został zrealizowany w całości czy w znacznej części, wręcz przeciwnie, zastrzeżenia co do jego realizacji miały charakter marginalny”.

RIO stwierdziła również wprost: „Dlatego, zdaniem Składu brakowało merytorycznych przesłanek do negatywnej oceny wykonania budżetu, wyrażającej się we wniosku o nieudzielenia absolutorium”.

Budżet z dużą nadwyżką

Izba przypomniała podstawowe dane finansowe za 2025 rok. Dochody gminy zostały wykonane na poziomie 297,99 mln zł, co stanowiło 98,79 proc. planu. Wydatki wyniosły 284,65 mln zł, czyli 91,14 proc. planu. Co szczególnie istotne, rok budżetowy zakończył się nadwyżką w wysokości ponad 13,3 mln zł, mimo że pierwotnie planowano deficyt przekraczający 10,6 mln zł.

Zadłużenie gminy wyniosło 19,3 mln zł, czyli 6,48 proc. wykonanych dochodów, a samorząd nie posiadał zobowiązań wymagalnych.

RIO przypomniała również, że wcześniej wydała pozytywną opinię – z uwagą – o sprawozdaniu z wykonania budżetu przedstawionym przez burmistrza.

Komisja wskazywała niewykorzystane środki i inwestycje

Komisja Rewizyjna argumentowała swój wniosek .in. niewykorzystaniem 351 tys. zł pochodzących z opłat za zezwolenia na sprzedaż alkoholu oraz niewystarczającą realizacją części inwestycji.

Zastrzeżenia dotyczyły m.in. budowy chodników i ciągów pieszo-rowerowych, rozbudowy ulicy Wyszkowskiej i ulicy Przyszłość w Natalinie, budowy Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych, budowy kortów tenisowych czy modernizacji stadionu przy ul. Kościuszki.

RIO nie podzieliła jednak tej argumentacji. W odniesieniu do niewykorzystanych środków pochodzących z opłat alkoholowych Izba przypomniała, że: „ww. niewykorzystane środki pozostają w budżecie do wykorzystania w roku 2026 jako przychody z niewykorzystanych środków pieniężnych na rachunku bieżącym budżetu”.

RIO: zarzuty były zbyt ogólne

Jednym z najmocniejszych fragmentów uzasadnienia jest ocena dotycząca inwestycji. Izba zwróciła uwagę, że komisja posługiwała się zbyt ogólnymi sformułowaniami.

Jak napisano: „Obowiązkiem Komisji Rewizyjnej jest wskazanie konkretnych pozycji budżetu (zadań) co do których wnosi zastrzeżenia, posługiwanie się ogólnymi pojęciami nie wypełnia tego obowiązku”.

RIO podkreśliła również, że sama niższa realizacja inwestycji nie może automatycznie obciążać burmistrza. „Konieczna jest analiza oraz rozważenie czy ich niewykonanie nastąpiło z winy Burmistrza, czy też na przeszkodzie stanęły czynniki obiektywne, w szczególności zdarzenia, których nie można było przewidzieć na etapie planowania”.

Izba zaznaczyła, że odpowiedź na to pytanie powinna zostać udzielona przed podjęciem uchwały absolutoryjnej przez radę.

Archiforum i Bug Nature Festival nie wystarczyły

Komisja rewizyjna krytycznie oceniła także wydatki związane z organizacją wydarzeń „Archiforum” oraz „Bug Nature Festival”. Zdaniem komisji nie przyniosły one zakładanych efektów lub były niewspółmierne do liczby uczestników.

RIO uznała jednak, że argumenty te nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do odmowy absolutorium.

Jak czytamy: „Wskazanie w uzasadnieniu do wniosku na nieosiągnięcie zakładanych efektów (…) poprzez organizację wydarzenie „Archiforum”, niewspółmierna liczba uczestników wydarzenia w stosunku do poniesionych nakładów na wydarzenie „Bug Nature Festival”, czy zarzuty wnoszone do realizacji wymienionych wydatków (…) zdaniem Składu jest niewystarczające dla poparcia tak sformułowanego wniosku”.

Absolutorium dotyczy budżetu, nie całokształtu działalności burmistrza

RIO wielokrotnie podkreśliła, że procedura absolutoryjna służy wyłącznie ocenie wykonania budżetu, a nie ogólnej ocenie działalności włodarza. 

„Absolutorium w gminie to odrębny oraz sformalizowany sposób kontroli i oceny wykonania budżetu", oraz: „Absolutorium udzielane jest z tytułu rozpatrzenia sprawozdania z wykonania budżetu i jako instytucja prawa finansowego nie może służyć ocenie działalności organu wykonawczego na innych płaszczyznach”.

Przywołano także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym: „Kwestia udzielenia lub odmowy udzielenia absolutorium uwarunkowana powinna być wyłącznie zagadnieniami prawidłowości wykonania budżetu gminy”.

Ostateczna decyzja należy do rady

Mimo negatywnej opinii dla wniosku komisji rewizyjnej, RIO podkreśla, że ostateczna decyzja pozostaje w gestii Rady Miejskiej w Wyszkowie. To radni podczas sesji absolutoryjnej ocenią argumenty komisji oraz wyjaśnienia przedstawione przez burmistrza i zdecydują, czy absolutorium za wykonanie budżetu za 2025 rok zostanie udzielone.

Czym jest Regionalna Izba Obrachunkowa?

Regionalne Izby Obrachunkowe są państwowymi organami nadzoru i kontroli gospodarki finansowej jednostek samorządu terytorialnego. Kontrolują m.in. gminy, powiaty, województwa samorządowe oraz ich jednostki organizacyjne.

Do najważniejszych zadań RIO należy opiniowanie projektów budżetów, sprawozdań z wykonania budżetów, wniosków absolutoryjnych oraz kontrola legalności uchwał finansowych podejmowanych przez samorządy. Izby badają również prawidłowość gospodarowania środkami publicznymi i mogą wydawać rozstrzygnięcia nadzorcze w przypadku naruszenia prawa.

Opinie RIO nie zastępują decyzji organów samorządowych, jednak mają istotne znaczenie, ponieważ są wydawane przez wyspecjalizowany organ nadzorujący finanse publiczne i opierają się na analizie przepisów oraz dokumentów budżetowych.